Człowiek i wspólnota – październik z myślą społeczną Jana Pawła II

Myśl społeczna Jana Pawła II oraz jego działania na rzecz pokoju były nierozerwanie związane ze zmianami społecznymi i politycznymi na świecie. Jednym z  fundamentów nauki Jana Pawła II jest troska o człowieka, jego godność i prawa. I właśnie z tej idei szacunku wobec innego człowieka, przyrodzonej i niezbywalnej godności osoby, zrodziła się jego nauka społeczna. Prawa narodów – jak wskazywał papież – są w swojej istocie prawami człowieka ujętymi w wymiarze wspólnotowym.

Prawa człowiek decydują o prawach narodów, a miarą realizacji tychże jest m.in. poziom ubóstwa na świecie. W związku z tym w październiku Centrum Mysli Jana Pawła II zaplanowało  szereg wydarzeń odwołujących się do troski o człowieka jako jednostki i tworzonej przez niego wraz z innymi wspólnoty.

Jan Paweł II – obrońca praw narodów

Wystawa w siedzibie Senatu RP

Mając na uwadze wezwanie Jana Pawła II do poszanowania godności człowieka i tworzonej przez niego wspólnoty, z okazji kolejnej rocznicy wyboru Karola Wojtyły na papieża, Centrum Myśli Jana Pawła II przygotowało dla Kancelarii Senatu Rzeczpospolitej Polskiej wystawę okolicznościową „Jan Paweł II – obrońca praw narodów”. Uroczyste odsłonięcie wystawy  zaplanowane jest na 13 października w gmachu Senatu RP.

Wystawa prezentuje wkład Jana Pawła II w międzynarodową politykę XX wieku, propagowanie idei wolności i suwerenności narodów. Na wystawie wyeksponowane zostały fragmenty wypowiedzi Jana Pawła II z jego pielgrzymek do Afryki, Ameryki Łacińskiej, krajów bloku wschodniego, jak również z mszy w kościele na Zaspie w Gdańsku, czy przemówień w siedzibie UNESCO i Parlamentu Europejskiego.

Cytatom towarzyszą krótkie teksty oraz grafiki poszerzające wypowiedzi o kontekst historyczny i geopolityczny, jak również archiwalne zdjęcia z papieskich wizyt i pielgrzymek.

Inicjatorem wystawy jest senator Kazimierz Michał Ujazdowski

Organizatorzy: Kancelaria Senatu RP, Centrum Myśli Jana Pawła II

Ubóstwo – nasza wspólna  sprawa.

E-publikacja Centrum Myśli Jana Pawła II

17 października to Międzynarodowy Dzień Walki z Ubóstwem. Z tej okazji Centrum Myśli Jana Pawła II  przypomina w formie nowej publikacji elektronicznej najważniejsze idee Jana Pawła II dotyczące istoty ubóstwa, jego przyczyn, form i sposobów walki z nim. Publikacja będzie dostępna na stronie centrumjp2.pl od 17 października.

Wrażliwość na ludzką krzywdę i nędzę, walka z niesprawiedliwością społeczną, niezgoda na wykluczanie różnych osób i grup z życia społecznego stanowią stały element myśli Jana Pawła II, który oparty jest na jego personalizmie. Zakłada on, iż każdy człowiek jest osobą, która spełnia się przez wolne i rozumne działania. Ubóstwo fizyczne czy duchowe godzi bezpośrednio w wartość osoby, nie pozwalając jej na godne życie i rozwój. Ubóstwo odbiera człowiekowi zdolność do  samostanowienia i panowania nad swoim losem. Ubóstwo depersonalizuje.

Wybrane fragmenty z dokumentów i przemówień Jana Pawła II pokazują, jak ważne miejsce w jego działalności zajmował problem ubóstwa. W publikacji znajdzie się też przekrojowy tekst na temat ubóstwa w Warszawie, Polsce i na świecie, autorstwa dr. hab. Ryszarda Szarfenberga.

Jednym z  najbardziej doniosłych aspektów myśli Jana Pawła II, które odnoszą się nie tylko do walki z ubóstwem, ale swoistej filozofii życiowej i rewolucji we wrażliwości społecznej jest wprowadzona przez niego kategoria „opcji na rzecz ubogich”. Jej istotą jest, z jednej strony umożliwienie ludziom przezwyciężenia stanu ubóstwa i podjęcie odpowiedzialności za swoje życie, z drugiej zaś kierowanie się specjalną formą pierwszeństwa (uprzywilejowania) w zwracaniu uwagi na potrzeby osób ubogich. „Dziś, gdy kwestia społeczna nabrała wymiarów światowych, owa miłość preferencyjna oraz decyzje, do jakich pobudza, nie mogą nie obejmować wielkich rzesz głodujących, żebrzących, bezdomnych, pozbawionych pomocy lekarskiej, a nade wszystko nie mających nadziei na lepszą przyszłość; nie można nie brać pod uwagę istnienia tych rzeczywistości” – pisał w 1987 r. Jan Paweł II (Encyklika SOLLICITUDO REI SOCIALIS).

Nowa publikacja Centrum Myśli Jana Pawła II przygotowana została we współpracy z Polską Akcją Humanitarną i Caritas Polska. Dzięki życzliwości obu organizacji możemy udostępnić zdjęcia z miejsc, gdzie dziś w sposób szczególny widoczne jest ubóstwo. Jego skala i zakres są nadal bardzo duże, stanowiąc  niezmiennie ogromne wyzwanie dla ludzkości.

Każdy z nas może włączyć się na swój sposób w działania zmniejszające ubóstwo. Jednakże najważniejsze jest, aby w swoich działań nie ograniczać do jednorazowej pomocy, ale włączyć „opcję na rzecz ubogich” do swoich codziennych decyzji i wyborów.

Ubóstwo jest naszą wspólną sprawą.

Konferencja Osoba i samorząd. W 100-lecie urodzin Jana Pawła II

19 października 2020 r., godz. 12.00(online)

Czy idea samorządności może pomóc realizować się jednostkom tworzącym wspólnotę?
A może interes wspólnoty zawsze stoi w sprzeczności z interesem jednostki?
Centrum Myśli Jana Pawła II, instytucja kultury m. st. Warszawy, Fundacja Konrada Adenauera oraz Europejskie Centrum Solidarności zapraszają na konferencję naukową online „Osoba i samorząd. W 100-lecie urodzin Jana Pawła II”. Konferencja odbędzie się w poniedziałek 19 października, godz. 12.00 i dostępna będzie online.

W roku 100. Urodzin Karola Wojtyły warto przyjrzeć się bliżej relacji między osobą i samorządem. Czy zaproponowana przez Karola Wojtyłę filozoficzna i antropologiczna koncepcja osoby jest obecna w dyskursie politycznym i w procesach reform samorządowych państwa? Czy nauczanie Jana Pawła II miało wpływ na kształtowanie modelu samorządu w Polsce? Czy samorządy są w stanie stwarzać warunki dla kształtowania osoby – w myśl Karola Wojtyły, że uczestnictwo we wspólnocie, działanie wspólnie z innymi, nie tylko pozwala tworzyć coś razem, ale przede wszystkim pozwala się owej osobie spełnić.

Szczegółowy program konferencji

Transmisja online: Facebook Centrum Myśli Jana Pawła IIFacebook Europejskiego Centrum SolidarnościYouTube Europejskiego Centrum Solidarności

Konferencję rozpocznie sesja otwierająca z udziałem prezydent Gdańska Aleksandry Dulkiewicz i prezydenta Warszawy Rafała Trzaskowskiego.

Wśród zaproszonych prelegentów znajdują się zarówno naukowcy akademiccy zajmujący się filozofią, etyką, politologią, socjologią czy teologią, jak i politycy, działacze samorządowi i społeczni: o. prof. Andrzej Szostek, prof. Aniela Dylus, Olgierd Geblewicz, dr Jan Olbrycht, prof. Cezary Kościelniak, ks. Kazimierz Sowa, dr Przemysław Ruchlewski, Wojciech Onyszkiewicz, dr hab.  Dominika Żukowska-Gardzińska.

Organizatorami wydarzenia są Fundacja Konrada Adenauera, Centrum Myśli Jana Pawła II oraz Europejskie Centrum Solidarności.

„Słyszałem wtedy w Gdańsku od was: »nie ma wolności bez solidarności». Dzisiaj trzeba powiedzieć: «nie ma solidarności bez miłości«. Więcej, nie ma szczęścia, nie ma przyszłości człowieka i narodu bez miłości, tej miłości, która przebacza, choć nie zapomina, jest wrażliwa na niedolę innych, nie szuka swego, ale pragnie dobra dla drugich; miłości, która służy, zapomina o sobie i gotowa jest do wspaniałomyślnego dawania”.

Jan Paweł II, VII pielgrzymka do Ojczyzny, Sopot 1999

Dodano: