Logo Centrum Myśli Jana Pawła II

„Podstawa podstaw. Godność osoby ludzkiej”. Debata zapowiadająca Dziedziniec Dialogu 2015 z udziałem kard. Gianfranco Ravasiego

15 kwietnia 2015 

godz.17.00

Debata zapowiadająca Dziedziniec Dialogu 2015
z udziałem kard. Gianfranco Ravasiego

 

Temat: Podstawa podstaw. Godność osoby ludzkiej. 

W większości nowoczesnych systemów prawnych i konstytucyjnych, jak również w szeregu dokumentów normujących funkcjonowanie wspólnoty międzynarodowej – chociażby w Powszechnej Deklaracji Praw Człowieka ONZ – istnieje pojęcie „godności człowieka”.  Zazwyczaj to z niego, jako nienaruszalnego i chronionego przez władze państwowe fundamentu życia społecznego wyprowadzane są wszelkie wolności i prawa jednostek oraz prawa obywatelskie. O godności człowieka mówimy dziś często w sposób intuicyjny, rzadko próbując dokładnie ją definiować i poszukiwać jej korzeni.

Debata o rozumieniu godności pozostaje nie tylko sporem filozofów i etyków, ale urasta do rangi jednej z najważniejszych dyskusji współczesnej cywilizacji, mającej wpływ na szereg kluczowych dziedzin naszego życia: kształt prawa cywilnego i karnego, stosunki międzynarodowe, ochronę zdrowia lub edukację. W ramach refleksji nad godnością człowieka mamy do czynienia z dwoma zasadniczymi stanowiskami: religijnym, dowodzącym, iż godność jest wynikiem działania nadprzyrodzonego Boga, tworzącego człowieka jako niepowtarzalną osobę na swój obraz i podobieństwo oraz laickim, wskazującym, że człowiek jest istotą wewnętrznie wolną, zdolną do dokonywania wyborów moralnych. Obydwa stanowiska, pomimo istotnych różnic, rzutujących później na zakres praw przynależnych człowiekowi w związku z jego godnością, podzielają jednak przekonanie, że godność powinna być czymś niezbywalnym.

Współczesna kultura, przesycona ideą postępu i pierwiastkiem komercji próbuje nas jednak przekonać, że pojęcie godności człowieka  i godności życia może zostać zredefiniowane pod kątem utylitarnym i jakościowym. W tym ujęciu liczy się już nie tyle niezbywalność i oczywistość ludzkiej godności, ale to, czemu ona służy i jaką formę ma przybrać, aby atrakcyjnie prezentować się społeczeństwu rynkowemu, które łączy nie tyle wspólna tożsamość i uniwersalne zasady moralne, co swoiście rozumiana kontraktowość i interesowność. Wydaje się, że taka właśnie zmiana znaczenia godności oddziałuje na szereg praw ustanawianych w wielu krajach, dotyczących zasadniczych norm życia społecznego.

Jakie rozumienie godności powinno uznawać się za „źródło i podstawę praw i wolności”? Czy godność rozumiana jako niezbywalne człowieczeństwo jest jeszcze dziś granicą w życiu politycznym i społecznym? Na te pytania spróbują odpowiedzieć zaproszeni prelegenci:

  • Prof. Jacek Hołówka – polski filozof i etyk, kierownik Zakładu Filozofii Analitycznej w Instytucie Filozofii Uniwersytetu Warszawskiego
  • Prof. Hans Joas – niemiecki socjolog, wykłada w Chicago oraz Fryburgu, autor książki Świętość osoby. Nowa genealogia praw człowieka. 
  • Prof. Magdalena Środa – polska filozofka. Autorka książki Idea godności w kulturze i etyce. Wykłada na Uniwersytecie Warszawskim
  • Prof. Andrzej Zoll – prawnik, były prezes Trybunału Konstytucyjnego oraz były Rzecznik Praw Obywatelskich 

 Prowadzący: Sebastian Duda, Centrum Myśli Jana Pawła II, red. kwartalnika

Opublikowano 24.03.2015

ZOBACZ RÓWNIEŻ

Czy jesteśmy gotowi wysłuchać, zamiast udzielać rad? Towarzyszyć naszym bliskim, zamiast uciekać przed ich problemami? Czy potrafimy współodczuwać, zamiast się poświęcać?
Poszukujemy nowych chórzystów! Dołącz do nas, aby wspólnie przeżyć wielką, muzyczną przygodę
Cierpienie przychodzi często z zaskoczenia i mierzenie się z nim we własnym życiu jest doświadczeniem granicznym. Zapraszamy do lektury nowego artykułu na portalu JP2online
Czym właściwie jest samotność? Jak się ją rozpoznaje? Czy z samotnością należy walczyć? Odpowiedzi między innymi na te pytania będą szukać eksperci i uczestnicy debaty oraz warsztatów

Klikając „Zgadzam się” udzielasz zgody na przetwarzanie Twoich danych osobowych dotyczących Twojej aktywności na naszej witrynie w celach analitycznych, zapewnienia prawidłowego działania funkcjonalności z serwisów społecznościowych oraz serwerów treści. Szczegółowy opis celów i zakresu przetwarzanych danych znajdziesz tutaj.